Kafein, Glikoz, Ginseng, Guarana ve Taurin İtici Güçler (mi)?

12/04/2012  //     //  Antrenman, Sağlık, Beslenme, Beslenme

Son 5-6 yıl içinde % 400 büyüyen enerji içecekleri piyasasına bakacak olursak etrafımız bizi uçuracak, kanatlandıracak, otomobil deyimiyle turbo takviyesi yapabileceğini iddia eden düzinelerce ürünle çevrilmiş durumda. Her bir ürünün içeriğinde bizi daha enerjik kılacağına dair “süper” maddelerle karşılaşıyoruz. Peki çoğunu yeni duyabileceğiniz bu maddeleri ne kadar tanıyorsunuz? Gerçekten işe yarıyorlar mı? Aslında daha çok zararlı olabilirler mi? İşte bu yazımda sizler için bu önemli konuya değinmek istedim ve hepinizi kalıcı zararlardan uzak tutacağı için bu konuya öncelik verdim.

1) KAFEİN

En bilinen performans artırıcı olarak Kafein’le başlamak doğru olur. Zira başta bir tanım hatası bulunmakta. Kafein, bir performans artırıcıdan ziyade, uyarıcıdır. Doğrudur, performans üzerine olumlu etkisi vardır ancak bu özelliğini “uyarıcı” olma niteliğinden alır. Peki nedir Kafein?

Kafein, merkezi sinir sistemindeki stres hormonlarını uyaran bir maddedir.

Kafeinin en iyi kaynağı kahve

İşe Yarıyor mu?

Arizona Üniversitesi’ndeki araştırmacılara göre bir bardak filtre kahveye eşdeğer 80 mg kafein, kısa süreli uyanıklığı sağlayabilir. Food For Fitness kitabının yazarı Anita Bean ise, “Anahtar beyin işlemlerini artırmada işe yarıyor” şeklinde belirtmiş.

Güvenli mi?

Helsinki Üniversitesi’nin yaptığı çalışmada 3 bardak kahveye eşdeğer kafein, kan basıncını 14 değer yükseltir, büyük organlar üzerine baskı kurar. “Günde 5 bardaktan fazlası, kalp çarpıntılarına, baş ağrılarına, hatta kalp durmasına bile sebep olur” şeklinde belirten Bean, “Daha güvenli bir başarı için en çok ihtiyaç duyacağınız zamana kadar kafein alımınızı azaltın” diye uyarıyor.

2) TAURIN

Yağları metabolize etme işleminde kullanılan, vücut tarafından üretilmeyen bir aminoasittir.

İşe Yarıyor mu?

 

Maalesef, bu “kanatlar” kartaldan ziyade devekuşu kanatları gibi bir etkiye sahip. Taurin, konjestif kalp yetmezliğini ve karaciğerdeki akut hepatiti hafifletir, fakat sağlıklı insanlarda enerjiyi artırdığına dair hiçbir çalışma yoktur.

Vücudunuz her durumda, hayvansal protein kaynaklarından ihtiyaç duyulan taurini alıp işleyebilir. Cornell Üniversitesi’nin fareler üzerinde yaptığı araştırmaya göre taurin, beyin aktivitelerini yavaşlatıyor.

Güvenli mi?

Kendi başına kan basıncını düşürüyor fakat sadece bir kutu güçlü enerji içeceği içindeki taurin, kan pıhtısı oluşumu riskini artırdığı kanıtlanmıştır. Votka beraberinde taurin içerikli enerji içeceği sipariş verirken, ambulans da çağırmayı unutmayın!

3) GINSENG

Doğu Asya’da bulunan Panax ağacından elde edilen bir özdür. Sibirya, Kore ve Amerikan olmak üzere 3 türünü piyasadaki sağlık marketlerinde görmek mümkün.

İşe Yarıyor mu?

Artış/destek bekleyen kaslarınız değil de beyniniz ise, Ginseng, stres hormonları kortizol ve adrenalini dengelemek suretiyle beyin fonksiyonlarını destekler. Spor salonunda değil de, çalışma yerinizde kullanmak daha doğrudur fakat etkileri çarpıcı olmaktan hayli uzaktır.

Güvenli mi?

Evet, enerji içecekleri içindeki miktar zararsızdir. Daha fazla dozda aldığınız taktirde midenizi en kötüsünden rahatsız etmiş olursunuz ki bu da sizi iş toplantılarınızda uyanık tutabilir!

4) GUARANA

Güney Amerika’da yetişen sabun ağacıgillerden küçük kırmızı meyveli bir ağacın yüksek dozda kafein içeren tropik bitki özüdür. Bu bitkinin taneleri, dünyada en yüksek kafein içeriğine sahip olmasıyla tanınıyor.

İşe Yarıyor mu?

Evet, belki bu bitki özündeki kafein ve esansiyel yağların kombinasyonuna bağlı olarak 200 mg’lık doz alımı, bütün tepki sürelerini 30 milisaniyeye kadar geliştirebilir.

Görünümü de ilginç olan guarana bitkisi

Güvenli mi?

Florida Üniversitesi beslenme uzmanları, enerji içecekleri içindeki Guarana miktarının sağlık riski oluşturmadığına ulaşmışlar. Guarana, belirgin yan etkisi olmayan vücutla doğal sinerjiye sahip bir madde denilse de şahsi kanaatimce eğer bir madde, yüksek kafein içeriyorsa tüketim miktarı kontrollü yapılmalıdır. Aksi halde kafeinde belirttiğimiz olası yan etkilerin katlanmış halini Guarana’da da yaşayabilirsiniz.

5) GLİKOZ

Vücudunuzun karbonhidratları dönüştürdüğünde ortaya çıkan şekerdir. Üstteki maddelere göre en kolay ulaşılabilir enerji kaynağıdır. Aslında Türkler olarak çevremiz tamamiyle glikoz kaynaklarıyla çevrelenmiştir.

İçlerinde en zararsız gibi görünen fakat sigara gibi içten ve sinsice zarar veren özelliklere de sahiptir.

İşe Yarıyor mu?

Kısa süre için yarıyor. Fiziksel performansa destek oluyor fakat kalıcı bir şekilde artış sağlamayıp alımınızdan yarım saat sonra sizi daha yorgun hale getiriyor.

Güvenli mi?

Şeker hastası değilseniz ve alışkanlık haline getirmezseniz güvenilir denilse de bana göre şeker (özellikle rafine şeker yani beyaz sofra şekeri), vücudumuz için dünyanın en zararlı maddelerinden biridir. Düzenli yüksek miktardaki tüketim, vücudun yağ yakmasını durdurur ve hatta şeker hastalığına sebep olur. Yağlar ve proteinler, glikoz emilimini yavaşlatır. Buna göre gazoz/kola içecekseniz, gazozun zararını azaltmak için beraberinde fıstık ezmeli bir dilim tost da yiyebilirsiniz.

Hazırlayan: Fatih Buzgan

 

Cyclingtr
Yazar Hakkında :

Bir Yorum Yazın