Beslenme: Glutenli mi? Glutensiz mi?

13/12/2012  //     //  Antrenman, Sağlık, Beslenme, Beslenme

 

Son yıllarda özellikle Amerika başta olmak üzere birçok ülkede (ve nihayet çok yavaş ve pahalı da olsa ülkemizde de) glutensiz ürünler marketlerin raflarında giderek daha fazla yer kaplamaya başladılar. Hatta Amerika’da bazı restoranlarda, glutensiz yemek ve tatlılar bile menülere çoktan girmiş bulunuyor. Ayrıca birçok web sitesi de glutensiz beslenmenin bir sürü faydasından bahseden onlarca yazı içeriyor. Peki gerçekten de glutensiz beslenme, bize yarar sağlıyor mu? Bu denli katı bir beslenme rejimini benimsemeye değer mi?

 

Glutensiz beslenmek, şüphesiz Çölyak hastaları ve Gluten’e duyarlılığı olan herkes için yapılması gereken birşeydir. Her iki rahatsızlık da mide kramplarına, ishale, kabızlığa, kusmaya ve besin öğelerini sindirememeye sebep olur. Bu yüzden bu hastalar için glutensiz beslenmek bu tür rahatsızlıkları ortadan kaldırdığı için elzemdir.

 

Garmin Transitions takımından Christian Vande Velde, glutensiz kahvaltısıyla

 

Peki ya diğerleri? Çölyak hastası ve gluten hassasiyeti olmayan sporcular, buğday, arpa ve çavdarda bulunan bir protein olan glutenden vazgeçerek herhangi bir sağlık veya verim kazanımı beklemeli midir? Bu, sporcuların kendine kendilerine sorduğu bir sorudur. Garmin – Transitions pro bisiklet takımı, iltihaplanmayı ve sindirimi kolaylaştırırken performanslarına yardımcı olduğunu iddia ederek yarışırken bile glutensiz besleniyor. Üstteki Garmin sporcusu Christian Vande Velde’nin önceden paylaştığımız enerji barı yazısına buradan ulaşabilirsiniz.

 

Fakat çoğu sporcu tam buğday ekmeği ve makarnasından vazgeçmemelidir. Chicago üniversitesi Comer çocuk hastanesinde çölyak hastalarıyla çalışan bir diyetisyen ve bir maratoncu olan doktor Lara Field, sağlıklı sporcular için glutensiz beslenmenin herhangi bir performans kazanımı sağladığına dair hiçbir kanıt olmadığını söylüyor. Diyetinizden buğdayı çıkarmanın enflamasyonu ve sindirimi kolaylaştıracağı ve antrenman sonrası toparlanma sürecini hızlandıracağı teorisi çoğu insan için doğru değil diyor Field.

 

Şüphesiz eğer fazla işlenmiş gluten içeren yiyecekleri daha besleyici olan tam tahıllar, meyveler, sebzeler, kuruyemişler ve baklagillerle değiştiriyorsanız, kendinize iyilik yapmış olursunuz. En besleyici yoğun tam tahıllıların bazıları (karabuğday, esmer pirinç, kinoa dahil) doğal olarak glutenden yoksun olup lif, protein, vitaminler ve minerallerle doludur. Daha önce yayına aldığımız, Makarnada Buğday mı? Kinoa mı? yazımıza göz gezdirmenizi öneririz. Kinoa içeiğindeki zengin enerji deposu sebebi ile yüksek katkı ve destek veren bir tahıl olarak dünya genelinde ün kazanmaya hızla devam ediyor.

 

 

 

 

Dikkatli Olun

 

Dr. Field kötü planlanmış bir glutensiz beslenmeye geçiş, sporcularda istenmeyen bir durum olan bileşik karbonhidratlar, vitaminler ve minerallerin yetersizliği durumunun yaşanmasıyla geri tepebilir. Birçok glutensiz paketli sağlıklı ürün var ama hepsi de besleyici değiller. Bazı insanlar, glutensiz besinleri sağlıklı besinlerle karıştırabilir ve dikkatli olmayan bir sporcu birçok rafine karbonhidrat ve eklenmiş yağ tüketimi sonucu kilo alma durumu yaşayabilir.

 

 

Glutensiz beslenmeye geçmek ne kolaydır, ne de ucuzdur. Glutensiz beslenmeye geçişi bizzat yaşadığım ve dostlarıma da tavsiye ettiğim üzere yaşanan tecrübelere değinmekte fayda var. İlk hafta vücudunuza alışıla gelmiş glutenin girmemesi sebebiyle geçiş dönemi yaşayacaksınız. Ufak titremeler, vücudun küçük tepkileri eşliğinde birinci haftayı atlattıktan sonra glutensiz gıdanın farkını buram buram hissedeceksiniz. Zira az yemek ile tokluk hissi, kolay sindirimi ile muazzam bir cevher. Glutensiz diyeti yaptığım dönemde, glutensiz ürün çeşidi söz konusu değildi. Şimdilerde büyük süpermarketlerin raflarında seçeneklere ulaşmak mümkün. Ancak göreceksiniz ki; Buğday proteini, çorbalar, şarküteri etleri, salata sosları, sürülebilir peynirler, kavrulmuş kuruyemişler, enerji barları, sebze burgerleri, soslar, dondurma da dahil olmak üzere envai çeşit üründe bulunur. Kinoa yada glutensiz ürün seçeneği için, yYiyecek etiketlerinde gluten/glutensiz ibaresini görebilmek için keskin gözler gerekiyor.

 

Daha İyi Beslenin: Karabuğday, kinoa, esmer pirinç gibi bileşik karbonhidratlar, lif, demir ve B vitaminleri içeren besleyici tahılları tüketin.

 

 

 

Cyclingtr okuyucusu olan sporcular için glutensiz birkaç lezzetli tarif de paylaşalım.

 

1) Vega Tam Tahıllı Enerji Barları

Bu hoş barlar protein, lif ve omega 3 yağları içerir. www.myvega.com

 

2) Zico Hindistan Cevizi Suyu

Doğal keskin kokulu hindistan cevizi doğru sıvı dengesini sağlamaya yardımcı olan potasyum içerir. www.zico.com

 

3) %100 Karabuğday Eriştesi/Makarnası

Hızlı pişen bu karabuğday ürünü, geleneksel makarnanın yerine geçmesi için her türlü besin öğesini taşıyor. www.kingsoba.com

 

 

 

4 Ruth’un Yiyecekleri Chia İyilik Gevreği

Liften yana zengin ve sağlıklı yağlar içeren bu sert gevrekler sizi tok tutacaktır. www.ruthsfoods.com

 

 

 

 

 

Hazırlayan : Fatih Buzgan

Cyclingtr
Yazar Hakkında :

Bir Yorum Yazın